Geurt Jongbloed is hoogleraar Statistiek en voorzitter van de afdeling Wiskunde (DIAM). Hij  onderzoekt met Juan-Juan Cai en Jasper Velthoen uit zijn groep hoe de kwaliteit van korte-termijn voorspellingen van extreem weer kan worden verbeterd.

“In de jaren 80 stond weerman Jan Pelleboer met een regenmetertje in het weiland data te verzamelen. Nu haalt het KNMI real time data vanuit allerlei meetstations en satellietbeelden. Ze stoppen de data in allerlei weermodellen en krijgen op basis hiervan een prima weersvoorspelling voor twee tot drie dagen. Dit levert de bekende ‘pluim’ op.

Maar, het KNMI heeft behoefte aan een betere voorspelling van extremen die gaan optreden op korte termijn. Valse weeralarmen werken als een boemerang. Op een gegeven moment reageert niemand er meer op. Totdat er een keer echt  gedonder ontstaat op, bijvoorbeeld, een festival.

In het verleden hebben we een aantal keer dat soort extremen gezien. Binnen dit project zoeken we naar outputvariabelen van de weermodellen in combinatie met actuele metingen die een voorspellende waarde hebben voor extreem weer. We gebruiken dus al die achtergrondvariabelen om iets over extremen te kunnen vertellen. Dat zijn er veel, en ook nog tijdsafhankelijk. En vanwege de relevantie voor gebruikers als waterschappen, kijken we ook naar bivariate extremen.

Naast extreme regenval en extreme wind vanuit een bepaalde richting, die afzonderlijk tot grote problemen kunnen leiden, kan ook de combinatie van hevige regenval met zware wind (allebei niet extreem) tot grote problemen leiden. Er is daarom ook behoefte aan methoden die verschillende weersaspecten gezamenlijk in beschouwing nemen.”

G.Jongbloed@tudelft.nl

Tekst: Marieke Roggeveen
Fotografie: Marcel Krijger